27 Aug

Door

Samenwerken aan mentale weerbaarheid

August 27, 2013 | By |

Charles van Amerongen, wijkteamchef politie Utrecht

Samenwerken om  de aandacht voor mentale weerbaarheid in de dagelijkse praktijk te brengen, raakt direct de kern van ons politiewerk. We worden steeds meer geconfronteerd met complexe incidenten, excessen. Dat soort zaken haalt de kranten. Je vraagt je dan wel eens af of de lezer wel eens met zijn gedachten is bij die agent die geconfronteerd wordt met een lijkvinding, een dodelijk ongeval, reanimeren. Vooral voor de jonge, onervaren agent is dit ingewikkeld. Je voelt je onoverwinnelijk en dan blijkt er toch een invloed te zijn die je niet kent en waarover je lastig in gesprek gaat. Voor ons is het steeds belangrijker geworden op dat soort situaties te anticiperen en de impact in die hoofden te beperken. Zo belangrijk dat een delegatie van mijn team hierover met minister Opstelten van gedachten mocht wisselen en eraan hebben bijgedragen dat dit thema landelijk werd opgepakt. Toch is het erg moeilijk gebleken om samen de aandacht voor mentale weerbaarheid in de dagelijkse praktijk te brengen. 2100 mandagen aan trainingsinvestering dreigde bijna voor niets te zijn. Totdat de Landelijke Programmacommissie Mentale Kracht ons aanbood hierover met alle leidinggevenden van het district Stad Utrecht in dialoog te gaan.

Samenwerken met de STAP-dialoog

De STAP-dialoog hielp ons in de waan van alle dag aandacht te besteden aan de vraag hoe we zouden kunnen samenwerken aan dit thema. Op een snelle en doelmatige manier werden we met elkaar in gesprek gebracht. Je moest er even voor gaan zitten, maar het prikkelde je om eerst individueel dieper na te denken dan je gewend bent. Het verraste mij dat ook collega’s die je normaal niet hoort nu wel een heldere en steekhoudende mening inbrachten. Ook de enkeling die normaal wat duikt om zich te mengen in inhoudelijke discussies werd uitgedaagd om een gefundeerde mening in te brengen. Dat je met samenwerken dan verder komt, bleek wel uit de opbrengst. Alle leidinggevenden van de teams hebben samen één beeld gemaakt van de situatie en van wat er op korte termijn bereikt zou moet worden. Met de andere wijkteamchefs heb ik aan de hand van de dialoogvragen de rode draden hieruit gehaald en met het MT beoordeeld wat er wijkteamoverschrijdend  zou moeten gebeuren. Met behulp van het accentenspel selecteerden we mogelijke acties. Dat was wel verrassend, want van alle 39 mogelijke acties in de teams bleek er slechts één direct afhankelijk van het MT. Alle andere acties kunnen we gewoon direct zelf uitvoeren.

Omdat we er nu eens goed over in gesprek gingen, ontstond diepgang en werden we ons scherper bewust dat de teams volledig zelf verantwoordelijk zijn om samen de aandacht voor mentale weerbaarheid in de dagelijkse praktijk te brengen. Wel is leiderschap van het MT belangrijk als het gaat om stimuleren en faciliteren, omdat we het in de teams best lastig zullen hebben met de belemmeringen, “de shitlist”, die acties in de weg staan.

Eén van de belemmeringen die zwaar invloed uitoefent is de onrust die alle actuele veranderingen bij de politie met zich meebrengen voor de werkvloer. Het was voor mij een verademing om te constateren dat we met de STAP-dialoog ondanks alle rumoer samen toch heel veel positieve energie ontwikkelden in de teams. De STAP-rapportages geven een prima basis om hier nu mee door te gaan en zelf de voortgang te monitoren. Tijdens de verbouwing van de winkel moet je juist samenwerken en bezig blijven met de kern van je vak.